ΟΙΚΊΑ ΠΑΛΙΟΎ ΟΙΚΙΣΜΟΎ

ΑΝΘΕΙΑ.- ΟΙΚΙΑ ΤΟΥ ΠΑΛΙΟΥ ΟΙΚΙΣΜΟΥ. ΚΑΤΕΔΑΦΙΣΤΗΚΕ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΧΡΟΝΙΑ ΚΑΙ ΣΤΗ ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΣΤΗΘΗΚΕ "ΛΥΟΜΕΝΗ"

Οχυρωματικός τοίχος οικίας στην Άνθεια, όπως σώζεται σήμερα.

ΑΝΘΕΙΑ.- ΑΡΧΌΝΤΙΣΣΑ

"ΑΝΘΕΙΑ". Η ΕΚΚΛΗΣΙΆ ΤΟΥ ΑΓΙΑΝΝΗ, με ενσωματωμένη μετόπη αρχαίου ναού.

..... κοιμούνται ακόμα, και χαμηλά, πριν αγγίξεις τα πόδια του λόφου, ακριβώς εκεί στο πλάτωμα η εκκλησία του Αγιάννη στέκεται, το τελευταίο σημάδι της «Κάτω πόλης». 

.

...πάνω από τη  «δημοσιά» προς τα δυτικά,  σκαρφαλωμένα στον   «Αιπύ» λόφο,  λίγο πάνω από την εκκλησιά του Αϊ Γιάννη, μέσα και έξω από την αυλή του μοναστηριού της Παναγιάς και ολόγυρα όσο απλώνεται η κορφή του λόφου,  τα  «Ελληνικά»  κοιμούνται ακόμα…. 

Ο Αγιάννης με το γαλάζιο, όλο αστέρια,  ζωγραφισμένα ταβάνι του, 

 και απέναντί του στο νότο,  σ' ένα  λοφίσκο  ορθώνεται,  πάνω από τη  "Πίσω βρύση",  το μικρό ξωκλήσι του ΑιΛιά  με τις ζωγραφιές του Βασιλείου Φατούρου…

ΑΝΘΕΙΑ.- Οικία του παλιού οικισμού. Σήμερα είναι σοβατισμένη όλη εξωτερικά με "προσθήκη βεράντας" ! σώζονται όμως οι δύο σκαλιστές κεφαλές, του νοικοκύρη και της γυναίκας του, σκαλισμένες πάνω από την ανατολικής αρχιτεκτονικής εξώθυρα που είχε το παλιό χαγιάτι. Να σημειώσω ότι ο παλιός οικισμός της "'Ανθειας" είχε "φρουριακή" αρχιτεκτονική και σήμερα όλα τα σπίτια - πλην τριών είναι κατεστραμμένα και μόνο ερείπια δύο ή τριών υπάρχουν ακόμα.

ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ…μόνο κάτι χωριάτες, ολόγυρα στα υψώματα, κι’ άλλοι πάλι, όσοι βρεθήκανε να πλένουν τα ποδάρια τους εκεί χαμηλά κάτω στη Λιγδού, τον Πάμισο και Άρη ποταμό, κ’ έτυχε να ρωτήξεις, στα «ελληνικά» σε στέλνουνε να βρεις αρχαία τείχη και κάτι μικρά κτερίσματα μπογιατισμένα μαύρα, κι άλλα κιτρινόμαυρα όλο γραμμές επάνω και δωρικές κολώνες των ναών παρατημένες χάμου ανάμεσα στα χτήματα να ‘ναι για σύνορά τους….

ΕΛΛΗΝΙΚΑ.- Παναγιά η "Παλιοκαστρίτισα" πάνω στα " Ελληνικά" πριν χτιστεί το μοναστήρι, λιθογραφία του Belle.

Δύο βήματα θέλεις να φτάσεις στο μοναστήρι στα « Ελληνικά», ν’ ανασάνει ο νους σου, κει πάνω  στη «περικαλλή θέση επί του βουνού» που στέκεται η  «Παναγιά των Ελληνικών» ή « Παναγιά η Παλιόκαστρίτισα» που λένε οι ντόπιοι. 

Και  όλο σκοντάφτεις σε αρχαία τείχη που  κυκλώνουνε το λόφο και το μοναστήρι, που θρονιασμένο είναι πάνω στη πεσμένη πόλη και στα ιερά της, χτισμένο με λαξευτούς ογκόλιθους παρμένους από το Πελασγικό τείχος.  Εκεί μπορείς ακόμα να νιώσεις τη ψυχή του Γένους να αλυχτάει, μες στα ερείπια, τις φθαρμένες εικόνες και τις αρχαίες επιγραφές 

και με δέος να αντικρίσεις τις δύο μοναχές του μοναστηριού, να  παλεύουν το χρόνο,  φρουρώντας το τόπο, πλάθοντας,  τις μνήμες με την  Ορθοδοξία  μες στη ποδιά τους, φιλεύοντας προσευχές, καφέ και δροσερο νερό για τους επισκέπτες.